Daniel Nikolaus Chodowiecki należy do najbardziej znanych i najpłodniejszych artystów XVIII wieku, zarówno w kontekście niemieckim, jak i polskim. Jego rysunki, obrazy, a przede wszystkim prace graficzne w wyjątkowym stopniu współtworzyły wizualny obraz epoki. Ilustracje Chodowieckiego towarzyszyły powieściom, kalendarzom, publikacjom naukowym i opowieściom moralizatorskim, docierając do szerokiego grona odbiorców i przynosząc artyście już za życia sławę daleko wykraczającą poza Berlin.

Chodowiecki urodził się w 1726 roku w Gdańsku, w rodzinie kupieckiej o polskich, niemieckich i hugenockich korzeniach. Po przedwczesnej śmierci ojca jako młody człowiek przeniósł się do Berlina, gdzie początkowo pracował w sklepie z galanterią należącym do jego wuja. Zajmował się tam między innymi zdobieniem i sprzedażą emaliowanych pudełeczek oraz tabakierek. Młody przybysz nie miał możliwości zdobycia wykształcenia akademickiego, tym bardziej imponująca była więc jego późniejsza kariera. Z rysującego kupca szybko przeobraził się w jednego z najbardziej cenionych ilustratorów epoki oświecenia, by ostatecznie objąć stanowisko dyrektora berlińskiej Akademii Sztuk Pięknych.

Sukces Chodowieckiego przypadł na okres głębokich przemian społecznych i kulturowych. Rynek książki dynamicznie się rozwijał, pojawiały się nowe grupy czytelników, a obrazy stawały się coraz bardziej oczywistym elementem wiedzy przekazywanej drukiem. Ilustracje artysty pełniły przy tym znacznie więcej niż wyłącznie funkcję dekoracyjną. Objaśniały tekst, kondensowały przebieg wydarzeń, a zarazem przekazywały normy społeczne, wyobrażenia moralne i współczesne wzorce ról społecznych. Dzięki wyjątkowemu wyczuciu gestu, stroju i sytuacji międzyludzkich Chodowiecki stworzył wielowymiarową panoramę życia mieszczańskiego.

Precyzję obserwacji łączył z dyskretnym humorem oraz pobożnym, a zarazem oświeconym światopoglądem. Jego postacie rzadko bywają sztywne czy idealizowane; działają, reagują, wątpią i ponoszą porażki. Szczególnie w niewielkich formatach ilustracji kalendarzowych ujawnia się niezwykła zdolność artysty do ukazywania złożonych relacji i nastrojów na bardzo ograniczonej przestrzeni. Jego obrazy pozwalają tym samym w równym stopniu poznać kulturę codzienności XVIII wieku, co nadzieje, sprzeczności oraz wyobrażenia o porządku społecznym właściwe epoce oświecenia.

Chodowiecki okazał się również uważnym kronikarzem własnego życia. W dziennikach, listach i rysunkach utrwalał podróże, wydarzenia rodzinne, spotkania zawodowe oraz obserwacje codzienności, tworząc wielowymiarowe świadectwo zarówno osobistego doświadczenia, jak i społecznego świata swojej epoki. Szczególnie sugestywnie udokumentował podróż z Berlina do Gdańska, którą odbył w 1773 roku. Powstały wówczas obszerny cykl rysunków w niezwykły sposób łączy osobiste wspomnienia, spotkania z dawnymi znajomymi oraz artystyczną autorefleksję.

Dorobek Chodowieckiego obejmuje łącznie kilka tysięcy prac podejmujących takie zagadnienia, jak rodzina i społeczeństwo, edukacja, religia, moda czy role płciowe. Jednocześnie dzieła te ukazują warunki produkcji artystycznej oraz odzwierciedlają rosnące znaczenie mediów wizualnych w XVIII wieku.

Z okazji trzechsetnej rocznicy urodzin artysty projekt jubileuszowy Chodowiecki 300 zaprasza do ponownego odkrywania jego postaci oraz wielostronnego dorobku. Muzea, archiwa, biblioteki i inne instytucje kultury z Niemiec i Polski podejmują wspólny dialog, otwierając różnorodne perspektywy na twórczość, która ukazuje zarówno europejskie powiązania, jak i lokalne konteksty, a przy tym pozostaje nie tylko świadectwem historycznym, lecz także dziełem zaskakująco aktualnym.